Je eerste echte betaling staat op je rekening en je vraagt je af: wat doe ik hiermee? Betaal ik mezelf een salaris, laat ik de winst in het bedrijf zitten, of keer ik een dividend uit? Voor starters in een bv of eenmanszaak maakt die keuze concreet verschil, zeker in de eerste drie jaar waarin je recht hebt op startersvoordelen die daarna gewoon wegvallen. Wat fiscaal verstandiger is, hangt af van je rechtsvorm, je verwachte winst en het moment waarop je die keuze maakt.
De eerste drie jaar zijn fiscaal het belangrijkst
Als starter heb je recht op voordelen die andere ondernemers niet meer krijgen. Die voordelen zijn tijdelijk, en als je ze niet bewust inzet, laat je geld liggen. Tegelijkertijd liggen er valkuilen, zoals een bv oprichten terwijl je cashflow dat nog niet rechtvaardigt, of juist te lang in de eenmanszaak blijven terwijl je winst richting de grens kruipt waarop een bv goedkoper wordt. De eerste drie jaar bepalen het speelveld voor de jaren daarna.
Eenmanszaak: winst is jouw inkomen
In een eenmanszaak heb je geen loon. Alles wat je verdient na aftrek van kosten, is je fiscale inkomen. Dat klinkt simpel, maar de fiscus pakt dat bedrag en belast het als inkomen uit werk en woning. Hoe hoger de winst, hoe hoger het tarief. Bij een winst boven de 75.000 euro betaal je over het meerdere al snel meer dan 49 procent belasting.
Gelukkig zijn er aftrekposten die die klap verzachten, zeker in de eerste jaren.
De startersvoordelen doorgerekend
Als starter die voldoet aan het urencriterium (minimaal 1.225 uur per jaar in je onderneming) heb je recht op drie cumulatieve voordelen:
- Zelfstandigenaftrek: ruim 2.400 euro per jaar (het bedrag daalt de komende jaren nog iets verder)
- Startersaftrek: extra 2.123 euro bovenop de zelfstandigenaftrek, maximaal drie keer te gebruiken in de eerste vijf jaar
- MKB-winstvrijstelling: 13,31 procent van de winst na aftrek van de bovenstaande posten blijft onbelast
Samen zorgen deze drie regelingen ervoor dat je als starter bij een bescheiden winst relatief weinig belasting betaalt.
Rekenvoorbeeld eenmanszaak: 40.000 euro winst in jaar 1
Stel, je maakt in je eerste jaar 40.000 euro winst. Na de zelfstandigenaftrek en startersaftrek (samen ongeveer 4.523 euro) blijft er 35.477 euro over. Daarop pas je de MKB-winstvrijstelling toe van 13,31 procent, wat neerkomt op zo’n 4.722 euro. Je belastbare winst is dan ongeveer 30.755 euro. Over dat bedrag betaal je inkomstenbelasting plus premies volksverzekeringen, in totaal ruw geschat tussen de 8.000 en 9.500 euro afhankelijk van je persoonlijke situatie.
Netto hou je daarmee zo’n 30.500 tot 32.000 euro over van je 40.000 euro winst. Dat is een effectief tarief van ruwweg 20 tot 24 procent, fors lager dan het toptarief.
Laat je een deel van de winst in je bedrijf zitten? Dan verandert er feitelijk niets: de fiscus belast de volledige winst van de eenmanszaak, ook het deel dat je niet hebt opgenomen. Reserveren in een eenmanszaak heeft geen direct belastingvoordeel.
BV als starter: zinvol of te vroeg?
Een bv oprichten kost geld en brengt vaste lasten met zich mee denk aan accountantskosten, deponering van jaarstukken en de verplichting tot het uitvoeren van een jaarrekening. Reken op minimaal 1.500 tot 3.000 euro per jaar aan extra administratieve kosten. Als je winst onder de 50.000 euro blijft, weegt dat zelden op tegen de voordelen.
Bij een winst van 40.000 euro in jaar 1 is een bv in de meeste gevallen weggegooid geld. De extra kosten vreten je eventuele belastingvoordeel op.
Het DGA-loon: de gebruikelijk-loonregeling
Richt je toch een bv op, dan ben je als directeur-grootaandeelhouder verplicht jezelf een gebruikelijk loon toe te kennen. De Belastingdienst hanteert in 2026 een wettelijk minimum van 56.000 euro per jaar, tenzij je aannemelijk kunt maken dat vergelijkbare werknemers in de markt minder verdienen. Voor een startende bv met beperkte cashflow is dat een flinke druk op de liquiditeit.
Er is wel een uitzondering: als je bv in de eerste drie jaar nog verliesgevend is of de winst duidelijk lager ligt dan het normbedrag, kun je met onderbouwing afwijken. Een belastingadviseur helpt je dat correct te documenteren, want de bewijslast ligt bij jou.
Rekenvoorbeeld BV: twee scenario’s in jaar 1 en 2
Neem een startende bv met een winst voor loon van 80.000 euro. Als je jezelf het wettelijke minimum van 56.000 euro uitbetaalt, betaal je daarover loonbelasting in box 1. Wat er in de bv overblijft (ruwweg 24.000 euro voor vennootschapsbelasting), wordt belast met 19 procent vennootschapsbelasting bij winst tot 200.000 euro. Dat is 4.560 euro. De resterende 19.440 euro blijft in de bv staan.
In het tweede scenario onderbouw je een lager loon van 36.000 euro, omdat jouw functie in de markt aantoonbaar minder waard is. Je betaalt minder loonbelasting, maar de bv maakt meer winst en betaalt iets meer vennootschapsbelasting. Het voordeel zit hem in het uitstel: je keert de winst uit de bv pas later uit via dividend en betaalt dan aanmerkelijkbelangheffing (box 2). In 2026 is dat 24,5 procent tot een bepaald bedrag en 31 procent daarboven. Het voordeel is tijdelijk uitstel, geen afstel.
Winst in de bv laten zitten: verleidelijk, maar pas op
Het idee om winst in de bv te parkeren klinkt aantrekkelijk. De bv betaalt nu 19 procent, in plaats van jij persoonlijk tot 49 procent. Maar de aanmerkelijkbelangheffing wacht. Wanneer je het geld later toch nodig hebt, betaal je alsnog belasting in box 2. Het voordeel is liquiditeit nu en belasting later. Of dat slim is, hangt af van je plannen: investeert de bv dat geld productief, of staat het stilletjes op een spaarrekening te wachten? In dat laatste geval heb je de heffing alleen uitgesteld.
Jaar 3 als kantelpunt
De omslaggrens waarbij een bv fiscaal aantrekkelijker wordt dan een eenmanszaak, ligt in de praktijk ergens tussen de 100.000 en 150.000 euro belastbare winst per jaar. Dat is geen vaste grens: persoonlijke aftrekposten, de hoogte van het gewenste privé-inkomen en de administratieve kosten van de bv spelen allemaal mee. Aan het einde van jaar 2 is het de juiste tijd om dit concreet door te rekenen, zodat je niet te vroeg omzet maar ook niet te lang wacht.
Vijf vragen vóór je kiest
Voordat je een beslissing neemt over ondernemersloon, belasting en rechtsvorm als starter, zijn er vijf vragen die je eerlijk moet beantwoorden:
- Hoeveel geld heb ik maandelijks privé nodig om van te leven?
- Verwacht ik in jaar 2 en 3 substantieel meer te verdienen, of blijft mijn winst stabiel?
- Wil ik pensioen opbouwen vanuit mijn onderneming of regel ik dat privé?
- Loop ik aansprakelijkheidsrisico waarvoor de bv-structuur bescherming biedt?
- Heb ik een fiscaal partner, en hoe beïnvloedt dat de berekening?
Praktische beslisboom
Is je verwachte winst in jaar 2 en 3 onder de 80.000 euro? Blijf dan in de eenmanszaak en benut de startersvoordelen optimaal. Verwacht je boven de 100.000 euro te komen? Dan loont het om nu al een gesprek te voeren over omzetting naar een bv, zodat je de oprichting tijdig kunt plannen. Zit je in de grijze zone tussen 80.000 en 100.000 euro? Dan bepalen jouw persoonlijke situatie en risicobereidheid de doorslag.
Wat je van een belastingadviseur mag verwachten
Een goed eerste gesprek met een belastingadviseur duurt minimaal een uur en levert een doorrekening op van jouw specifieke situatie in drie scenario’s: huidige eenmanszaak, omzetting naar bv in jaar 1, en omzetting in jaar 3. Neem mee: je verwachte omzet en kosten voor de komende drie jaar, je privé-uitgaven per maand, en of je een partner hebt met eigen inkomen. Vraag expliciet naar de netto uitkomst in elke variant, niet alleen de belastingdruk, maar ook wat je feitelijk per maand kunt opnemen.
Of je nu kiest voor de zelfstandigenaftrek binnen een eenmanszaak of voor een gebruikelijk loon via een bv: beide hebben een logica die alleen werkt als je hem bewust toepast. Laat je situatie doorrekenen voor het einde van je eerste jaar, want de startersvoordelen gelden niet onbeperkt. Een gesprek met een belastingadviseur kost een paar honderd euro en levert in de meeste gevallen meer op dan het kost.
